Bảo lãnh vợ chồng sang Anh đi qua visa gia đình diện vợ chồng hoặc bạn đời (thường gọi là spouse visa hay partner visa) cho người kết hôn hoặc sống chung lâu dài với công dân Anh hoặc người đã có thường trú (ILR) hay settled status. Điều kiện cốt lõi: quan hệ thật và chung sống, người bảo lãnh đạt ngưỡng thu nhập tối thiểu (từ ngày 11/4/2024 là 29.000 bảng mỗi năm với hồ sơ mới), chỗ ở phù hợp, và người sang có tiếng Anh từ trình độ A1.
Visa cấp theo từng giai đoạn khoảng 33 tháng (nộp từ nước ngoài) rồi gia hạn, tổng cộng năm năm, sau đó xin ILR với tiếng Anh B1 và bài thi Life in the UK. Chính phủ Anh đang điều chỉnh khung thường trú và tiếng Anh; mọi mốc trong bài cần đối chiếu trên gov.uk tại thời điểm nộp. Người đi theo người lao động diện Skilled Worker là một visa khác (visa người phụ thuộc), không thuộc bài này.
Ai được bảo lãnh và quan hệ nào được chấp nhận
Người bảo lãnh. Công dân Anh, người có ILR hoặc settled status theo chương trình định cư EU, người có quy chế tị nạn hoặc bảo vệ nhân đạo. Người đang có visa Skilled Worker hay visa du học không bảo lãnh bằng đường này mà dùng visa người phụ thuộc.
Vợ chồng hoặc đối tác dân sự. Hôn nhân phải được công nhận hợp pháp. Hôn nhân đăng ký ở Việt Nam được công nhận nếu hợp lệ theo luật Việt Nam và giấy tờ đầy đủ.
Bạn đời chưa kết hôn. Được chấp nhận nếu đã sống chung trong quan hệ như vợ chồng ít nhất hai năm, chứng minh bằng địa chỉ chung, hợp đồng thuê, hoá đơn, tài khoản.
Hôn phu hoặc hôn thê. Có visa riêng khoảng sáu tháng để sang Anh kết hôn, rồi chuyển sang visa vợ chồng ngay tại Anh. Trong thời gian visa hôn phu, người sang không được làm việc.
Tuổi và gặp mặt. Cả hai phải từ 18 tuổi, đã gặp mặt trực tiếp, và có ý định sống chung lâu dài ở Anh. Quan hệ quen qua mạng chưa từng gặp không đủ điều kiện, dù đã kết hôn ở nước khác.
Ngưỡng thu nhập 29.000 bảng và cách dùng tiền tiết kiệm
Từ ngày 11/4/2024, hồ sơ đầu tiên phải chứng minh thu nhập gộp hằng năm ít nhất 29.000 bảng. Mức cũ 18.600 bảng (cộng thêm cho mỗi con) vẫn áp dụng cho người đã ở trong lộ trình visa gia đình trước ngày đó khi họ gia hạn. Thu nhập có thể là lương của người bảo lãnh, thu nhập của người được bảo lãnh nếu đang làm việc hợp pháp ở Anh, lương hưu, thu nhập từ cho thuê tài sản, cổ tức, hoặc kết hợp theo quy tắc cụ thể. Lương của người được bảo lãnh ở Việt Nam không tính khi nộp từ nước ngoài.
Cách tính thu nhập theo các “nhóm” bằng chứng: người làm cùng một chủ lao động ít nhất sáu tháng chứng minh bằng sáu tháng bảng lương và sao kê; người đổi việc trong sáu tháng dùng cách tính khác; người tự kinh doanh dùng tờ khai thuế năm tài chính trước. Đây là phần hồ sơ hay bị từ chối nhất vì bằng chứng không đúng định dạng, thiếu tháng, hoặc tiền lương trên bảng lương không khớp sao kê.
Nếu thu nhập chưa đủ, có thể bù bằng tiền tiết kiệm đã giữ ít nhất sáu tháng. Công thức theo quy định hiện hành: số tiền tiết kiệm cần có bằng 16.000 bảng cộng 2,5 lần phần thu nhập còn thiếu. Ví dụ giả định: người bảo lãnh có thu nhập 25.000 bảng, thiếu 4.000 bảng; tiền tiết kiệm cần ít nhất 16.000 + 2,5 × 4.000 = 26.000 bảng. Không có thu nhập thì cần tiết kiệm đủ để tự bù toàn bộ ngưỡng theo cùng công thức.
Người bảo lãnh đang nhận một số trợ cấp liên quan tới khuyết tật hoặc chăm sóc được áp dụng tiêu chí “đủ nuôi” thay vì ngưỡng thu nhập. Trường hợp không đạt ngưỡng nhưng việc từ chối gây hậu quả nghiêm trọng (ví dụ có con là công dân Anh) có thể được xét theo lộ trình 10 năm. Kiểm từng trường hợp trên gov.uk.
Tiếng Anh: ba nấc trong lộ trình năm năm
Yêu cầu tiếng Anh tăng theo từng giai đoạn. Bài thi phải là bài thi tiếng Anh an toàn (SELT) do nhà cung cấp được Bộ Nội vụ Anh phê duyệt, thi tại trung tâm được phép; chứng chỉ IELTS học thuật thông thường không thay được nếu không thi đúng phiên bản dành cho visa Anh.
| Thời điểm | Trình độ | Hình thức thường dùng | Miễn |
|---|---|---|---|
| Visa đầu tiên | A1 (nghe và nói) | Bài thi SELT kỹ năng nghe nói | Có bằng đại học dạy bằng tiếng Anh được công nhận; quốc tịch nước nói tiếng Anh; một số lý do sức khoẻ, tuổi |
| Gia hạn sau khoảng 2,5 năm | A2 (nghe và nói) | Bài thi SELT | Như trên |
| Xin ILR sau 5 năm | B1 (nghe và nói) | Bài thi SELT hoặc bằng cấp | Như trên, thêm người từ 65 tuổi |
Người có bằng đại học từ Việt Nam được dạy bằng tiếng Anh có thể dùng bằng thay cho bài thi nếu được cơ quan đánh giá bằng cấp của Anh xác nhận chương trình dạy bằng tiếng Anh. Phần lớn bằng đại học Việt Nam dạy bằng tiếng Việt nên không áp dụng. Chính phủ Anh đã công bố định hướng nâng yêu cầu tiếng Anh trong các lộ trình; người đang chuẩn bị nên học vượt mức tối thiểu.
Hồ sơ nộp từ Việt Nam: trình tự và chỗ hay thiếu
Trình tự thường gặp khi người phối ngẫu đang ở Việt Nam:
- Xét nghiệm lao (TB) tại cơ sở y tế được Bộ Nội vụ Anh chỉ định ở Việt Nam. Người cư trú ở Việt Nam xin visa trên sáu tháng phải có giấy chứng nhận không mắc lao còn hạn.
- Thi tiếng Anh A1 tại trung tâm SELT được duyệt.
- Chuẩn bị bằng chứng quan hệ: giấy đăng ký kết hôn, ảnh theo thời gian, lịch sử liên lạc, vé máy bay các lần gặp, kế hoạch sống chung. Không cần nộp hàng trăm trang tin nhắn; cần bằng chứng có chọn lọc cho thấy quan hệ thật và kéo dài.
- Bằng chứng tài chính của người bảo lãnh đúng định dạng: bảng lương, sao kê ngân hàng khớp, thư xác nhận của chủ lao động với các nội dung quy định.
- Bằng chứng chỗ ở: hợp đồng thuê hoặc giấy tờ nhà, thư đồng ý của chủ nhà nếu ở cùng người khác; chỗ ở không được quá chật theo chuẩn của Anh.
- Nộp đơn trực tuyến trên gov.uk, trả lệ phí visa và phí y tế bắt buộc (Immigration Health Surcharge) cho toàn bộ thời hạn visa, đặt lịch lấy sinh trắc học tại trung tâm tiếp nhận ở Việt Nam.
- Nhận kết quả; từ năm 2025 tình trạng cư trú ở Anh được cấp dưới dạng visa điện tử (eVisa) gắn với tài khoản UKVI thay cho thẻ cư trú sinh trắc học (BRP).
Giấy tờ tiếng Việt phải dịch sang tiếng Anh kèm xác nhận của người dịch theo quy định. Việt Nam áp dụng Apostille từ 11/9/2026; với hồ sơ visa Anh, thường chỉ cần bản dịch có xác nhận, nhưng một số tình huống (đăng ký ở Anh, công nhận ly hôn) có thể cần thêm chứng nhận.
Năm năm trong lộ trình và ILR
Visa đầu tiên khoảng 33 tháng (nộp từ nước ngoài, gồm thời gian để nhập cảnh) hoặc 30 tháng (chuyển trong nước). Trước khi hết hạn, gia đình nộp gia hạn thêm 30 tháng, phải tiếp tục đạt điều kiện thu nhập (theo ngưỡng áp dụng cho mình), chỗ ở, tiếng Anh A2 và vẫn chung sống. Người được bảo lãnh được làm việc và học tập trong suốt thời gian này, nhưng không được hưởng phần lớn trợ cấp công.
Sau năm năm liên tục trong lộ trình, người được bảo lãnh xin ILR: thi đạt Life in the UK (bài trắc nghiệm về lịch sử, thể chế, văn hoá Anh), tiếng Anh B1 nghe nói, và tiếp tục đạt các điều kiện của lộ trình. ILR là thường trú; sau đó có thể xin quốc tịch Anh, với vợ chồng công dân Anh thường không phải chờ thêm 12 tháng sau ILR như người khác.
Chính phủ Anh đã công bố định hướng thay đổi lớn về thường trú (mô hình “thường trú phải tự xây dựng”, kéo dài mốc cơ bản cho nhiều lộ trình). Mức độ áp dụng cho lộ trình vợ chồng của công dân Anh, thời điểm và cách chuyển tiếp còn phải đối chiếu văn bản chính thức. Người đang ở giữa lộ trình nên theo dõi thông báo trên gov.uk và không dựa vào mốc năm năm như điều chắc chắn khi lập kế hoạch tài chính dài hạn.
Những lý do từ chối thường gặp với hồ sơ người Việt
Từ các hồ sơ bị từ chối, có thể rút ra những lỗi lặp lại:
- Bằng chứng thu nhập sai định dạng. Thiếu một tháng bảng lương, sao kê không thể hiện tiền lương vào tài khoản, thư chủ lao động thiếu nội dung bắt buộc.
- Tiền tiết kiệm chưa đủ sáu tháng hoặc vừa được chuyển vào từ người khác mà không giải thích nguồn.
- Quan hệ thiếu bằng chứng gặp mặt. Kết hôn sau thời gian quen rất ngắn, ít lần gặp, không có ngôn ngữ chung, chênh lệch thông tin khi phỏng vấn.
- Lịch sử visa. Từng ở quá hạn, từng khai sai trong hồ sơ trước, hoặc giấu một lần bị từ chối. Bộ Nội vụ Anh coi khai gian là lý do từ chối nặng và có thể cấm nộp lại trong nhiều năm.
- Chỗ ở không phù hợp hoặc không có thư đồng ý của chủ nhà khi ở cùng gia đình người khác.
Hồ sơ bị từ chối diện này thường có quyền kháng cáo trên cơ sở quyền con người (quyền sống gia đình). Kháng cáo mất nhiều thời gian; với lỗi giấy tờ, nộp lại hồ sơ đúng thường nhanh hơn. Đọc kỹ thư từ chối để biết lý do chính xác trước khi quyết định.
Visa vợ chồng khác gì visa người phụ thuộc đi theo lao động, du học
Nhiều gia đình Việt nhầm hai loại visa này vì cùng cho vợ hoặc chồng sang Anh. Bảng so sánh các điểm chính:
| Tiêu chí | Visa vợ chồng (lộ trình gia đình) | Visa người phụ thuộc theo người lao động, du học |
|---|---|---|
| Người bảo lãnh | Công dân Anh hoặc người đã định cư | Người có visa Skilled Worker, một số visa lao động khác hoặc du học sinh đủ điều kiện |
| Ngưỡng thu nhập | 29.000 bảng với hồ sơ mới từ 4/2024 | Không có ngưỡng thu nhập gia đình riêng; chứng minh quỹ sinh hoạt theo quy định nếu chưa được miễn |
| Tiếng Anh của người sang | A1, rồi A2, rồi B1 khi xin ILR | Không đòi khi xin visa; đòi khi xin ILR theo quy định chung |
| Thời hạn | Từng giai đoạn khoảng 30–33 tháng | Theo thời hạn visa của người chính |
| Hạn chế mới | Đang có định hướng đổi khung thường trú | Lao động diện chăm sóc không được đưa người phụ thuộc theo từ 3/2024; du học sinh thạc sĩ học phần (taught) không được đưa người phụ thuộc từ 1/2024 |
Nếu người ở Anh đang có visa Skilled Worker và sau này có ILR hoặc quốc tịch, người phụ thuộc có thể chuyển sang lộ trình gia đình hoặc xin ILR cùng người chính tuỳ thời điểm. Chọn đường nào có lợi hơn phụ thuộc vào thu nhập, thời gian còn lại của visa và kế hoạch dài hạn; tính kỹ trước khi nộp.
Câu hỏi thường gặp
Người bảo lãnh đang ở Việt Nam cùng vợ thì tính thu nhập thế nào?
Nếu công dân Anh cùng trở về Anh, có thể dùng thu nhập từ công việc ở nước ngoài trong một số trường hợp kèm việc làm hoặc lời mời làm việc ở Anh bắt đầu trong thời gian quy định. Quy tắc ở đây phức tạp; đọc phần hướng dẫn tài chính của visa gia đình trên gov.uk hoặc nhờ người có chứng chỉ tư vấn di trú hợp lệ ở Anh.
Visa vợ chồng Anh có được mang con riêng theo không?
Con dưới 18 tuổi có thể xin visa người phụ thuộc theo lộ trình gia đình nếu cha hoặc mẹ đi cùng có trách nhiệm nuôi dưỡng chính, hoặc cả hai cùng sang. Với hồ sơ mới theo ngưỡng 29.000 bảng, không cộng thêm mức riêng cho mỗi con như quy định cũ, nhưng hồ sơ con cần bằng chứng quyền nuôi rõ ràng.
Sang Anh bằng visa du lịch rồi kết hôn và xin visa vợ chồng tại chỗ được không?
Không. Người vào Anh bằng visa thăm viếng không được kết hôn hay đăng ký đối tác dân sự trừ khi có visa thăm viếng để kết hôn, và không được chuyển sang visa vợ chồng ngay tại Anh. Phải về nộp từ nước ngoài, trừ một số ngoại lệ hẹp.
Có ILR rồi về Việt Nam ở lâu có mất không?
ILR thường mất hiệu lực nếu người giữ ở ngoài Anh liên tục quá hai năm. Có thể xin visa cư dân trở lại (Returning Resident) nếu chứng minh mối liên hệ mạnh với Anh, nhưng không chắc chắn. Người có kế hoạch sống dài ở Việt Nam nên cân nhắc nhập quốc tịch Anh trước khi đi.
Xét nghiệm lao có hiệu lực bao lâu?
Giấy chứng nhận xét nghiệm lao cho visa Anh có thời hạn khoảng sáu tháng kể từ ngày chụp phim. Nên làm xét nghiệm khi các phần hồ sơ khác đã gần xong để giấy chứng nhận còn hạn lúc nộp. Danh sách cơ sở được chỉ định ở Việt Nam đăng trên gov.uk.
Người được bảo lãnh có được làm việc ở Anh ngay không?
Có. Visa vợ chồng hoặc bạn đời cho phép làm việc, tự kinh doanh và học tập ngay khi được cấp. Thu nhập của người được bảo lãnh khi làm việc hợp pháp ở Anh còn có thể được tính vào điều kiện tài chính khi gia hạn, giúp gia đình dễ đạt ngưỡng hơn.