Visa New Zealand đòi hỏi người nộp đạt "chuẩn sức khoẻ chấp nhận được" và "chuẩn nhân thân"; mức giấy tờ phải nộp tăng theo thời gian bạn định ở. Chuyến ngắn thường chỉ cần khai báo. Ở lâu hơn khoảng sáu tháng thường phải chụp X-quang ngực; ở lâu hơn khoảng 12 tháng hoặc xin thường trú thường phải khám sức khoẻ đầy đủ. Lý lịch tư pháp thường bắt buộc với người từ 17 tuổi xin ở từ khoảng 24 tháng trở lên hoặc xin thường trú.
Khám phải làm tại cơ sở do cơ quan di trú New Zealand (INZ) chỉ định, kết quả gửi điện tử qua hệ thống eMedical. Lý lịch tư pháp lấy từ nước bạn mang quốc tịch và các nước bạn đã sống đủ lâu trong những năm gần đây. Đây là phần nhiều người làm sau cùng, rồi bị trễ cả hồ sơ.
Các mốc thời gian, danh sách bệnh, ngưỡng chi phí do INZ quy định và có thể đổi. Bài này giải thích cơ chế, các bước và cách khai trung thực; chi tiết hiện hành bạn kiểm trên immigration.govt.nz, mục yêu cầu sức khoẻ và nhân thân.
Khi nào phải nộp giấy tờ gì: logic theo thời gian lưu trú
Bảng dưới là nguyên lý thường áp dụng, không phải bảng tra chính thức. INZ có thể yêu cầu thêm ở bất kỳ mức nào nếu thấy cần, ví dụ khi bạn khai có bệnh hoặc từng sống ở vùng có tỷ lệ lao cao.
| Thời gian định ở | Sức khoẻ thường yêu cầu | Nhân thân thường yêu cầu |
|---|---|---|
| Dưới khoảng 6 tháng (du lịch, thăm thân) | Khai báo trong đơn; thường không phải khám | Khai báo; không nộp phiếu lý lịch trừ khi được yêu cầu |
| Khoảng 6–12 tháng | Thường cần X-quang ngực nếu đến từ nước có nguy cơ lao | Khai báo |
| Trên khoảng 12 tháng (du học dài, làm việc) | Khám sức khoẻ tổng quát và X-quang ngực | Khai báo; phiếu lý lịch nếu từ khoảng 24 tháng |
| Thường trú | Khám tổng quát cho mọi thành viên trong hồ sơ | Phiếu lý lịch cho mọi người từ 17 tuổi |
Việt Nam thường được INZ xếp vào nhóm nước cần sàng lọc lao, nên người Việt xin ở lâu hầu như luôn phải chụp X-quang ngực. Người đã khám cho một hồ sơ trước đó có thể dùng lại kết quả nếu còn trong thời hạn hiệu lực, thường khoảng 36 tháng — kiểm lại trước khi khám mới.
Quy trình khám sức khoẻ tại Việt Nam
Khám cho visa New Zealand khác khám sức khoẻ thông thường ở chỗ cơ sở khám phải nằm trong danh sách bác sĩ chỉ định (panel physician) của INZ và kết quả đi thẳng tới INZ, không qua tay bạn.
- Kiểm danh sách cơ sở khám được chỉ định tại Việt Nam trên immigration.govt.nz; danh sách thường có ở TP.HCM và Hà Nội.
- Nộp đơn visa trước hoặc tạo mã eMedical theo hướng dẫn, để cơ sở khám gắn kết quả đúng hồ sơ của bạn.
- Đặt lịch, mang hộ chiếu bản gốc, ảnh, kính nếu có, danh sách thuốc đang dùng và hồ sơ bệnh án nếu có bệnh mạn tính.
- Khám: tiền sử bệnh, khám lâm sàng, X-quang ngực, xét nghiệm máu và nước tiểu theo độ tuổi và loại hồ sơ. Trẻ em có yêu cầu riêng, thường nhẹ hơn.
- Nếu X-quang có dấu hiệu bất thường, bạn có thể phải làm thêm xét nghiệm đờm hoặc gặp bác sĩ chuyên khoa; việc này kéo dài thêm vài tuần.
- Cơ sở khám gửi kết quả cho INZ qua eMedical. Bạn giữ biên nhận để đối chiếu khi INZ hỏi.
Khai thật trong phần tiền sử bệnh. Bác sĩ chỉ định không phải bác sĩ điều trị của bạn; họ ghi nhận và báo cáo. Che giấu một bệnh đã được chẩn đoán, sau đó INZ phát hiện qua hồ sơ khác, bị coi là khai sai — hậu quả nặng hơn nhiều so với bản thân căn bệnh.
"Chuẩn sức khoẻ chấp nhận được" nghĩa là gì
INZ không tìm người hoàn toàn khoẻ mạnh. Họ hỏi hai câu chính: bạn có mắc bệnh nguy hiểm cho sức khoẻ cộng đồng không (lao đang hoạt động là ví dụ rõ nhất), và tình trạng của bạn có khả năng gây ra chi phí đáng kể cho hệ thống y tế, giáo dục đặc biệt hoặc trợ cấp của New Zealand không, hoặc làm ảnh hưởng tới quyền tiếp cận dịch vụ của người dân trong nước.
Phần "chi phí đáng kể" (significant cost) là chỗ nhiều gia đình lo nhất. Nó được đo bằng một ngưỡng chi phí ước tính mà INZ quy định và điều chỉnh theo thời gian. Bệnh mạn tính kiểm soát tốt như tăng huyết áp, tiểu đường type 2 có điều trị ổn định thường không làm hồ sơ thất bại. Các tình trạng cần chạy thận, điều trị ung thư đang tiến triển, khuyết tật cần hỗ trợ giáo dục đặc biệt suốt nhiều năm thì dễ chạm ngưỡng hơn.
Bệnh lao phát hiện qua X-quang không phải án chung thân cho hồ sơ. Người bị lao đang hoạt động thường phải điều trị đủ phác đồ và có xác nhận khỏi bệnh trước khi xét tiếp. Việc này kéo dài nhiều tháng, nên gia đình có người từng mắc lao nên khám sớm để biết trước.
Với một số diện thường trú, INZ có thể cân nhắc miễn trừ yêu cầu sức khoẻ (medical waiver) dựa trên hoàn cảnh: quan hệ gia đình với người New Zealand, mức chi phí thực tế, đóng góp của người nộp. Miễn trừ không phải quyền, và không áp dụng cho mọi loại visa. Nếu trong hồ sơ có người mắc bệnh nặng, nên tìm hiểu từ đầu loại visa nào có khả năng xét miễn trừ.
Lý lịch tư pháp: xin ở đâu, loại nào, khi nào
Từ nước bạn mang quốc tịch. Người Việt cần phiếu lý lịch tư pháp Việt Nam. INZ thường chỉ rõ loại phiếu chấp nhận trong hướng dẫn theo từng nước; với Việt Nam, đó thường là loại phiếu thể hiện đầy đủ án tích, kể cả án đã được xoá. Cơ quan cấp và cách nộp ở Việt Nam đã có thay đổi trong những năm gần đây, kể cả nộp trực tuyến — kiểm lại nơi cấp hiện hành trước khi đi.
Từ các nước bạn đã sống lâu. Thông thường INZ đòi phiếu từ mọi nước bạn đã sống tổng cộng khoảng 5 năm trở lên trong 10 năm gần nhất. Người từng du học hay làm việc lâu ở Nhật, Hàn, Úc cần tính kỹ.
Thời hạn hiệu lực. Phiếu thường phải được cấp trong vòng khoảng 6 tháng trước khi nộp. Xin quá sớm thì hết hạn, xin quá muộn thì treo cả hồ sơ.
Dịch thuật. Phiếu tiếng Việt cần bản dịch tiếng Anh. Từ 11/9/2026 Việt Nam áp dụng Apostille, và New Zealand cũng là thành viên Công ước, nên nếu INZ yêu cầu chứng nhận thì quy trình gọn hơn trước; còn thông thường bản chụp kèm bản dịch là đủ.
Người từ 17 tuổi trở lên trong hồ sơ. Mọi thành viên từ 17 tuổi đi kèm đều phải có phiếu, không chỉ người nộp chính. Con vừa tròn 17 tuổi giữa chừng hồ sơ là chỗ hay bị quên.
Có án cũ hoặc từng bị từ chối visa: khai thế nào
Chuẩn nhân thân (character) của New Zealand có hai lớp. Lớp thứ nhất là trường hợp gần như bị chặn tuyệt đối theo luật, như từng bị kết án tù từ một mức thời hạn nhất định trở lên, hoặc từng bị trục xuất khỏi một nước. Lớp thứ hai là các vi phạm nhẹ hơn mà INZ xem xét theo từng hồ sơ, có thể cấp miễn trừ (character waiver) tuỳ mức độ, thời gian đã qua và hoàn cảnh.
Điều quan trọng nhất là khai đúng. Mẫu đơn hỏi về tiền án, việc từng bị từ chối visa ở bất kỳ nước nào, từng bị trục xuất hay từng ở quá hạn. Nhiều người Việt nghĩ "bị từ chối visa Mỹ không liên quan New Zealand" nên bỏ trống. New Zealand chia sẻ dữ liệu di trú với một số nước như Úc, Canada, Mỹ, Anh; khai thiếu bị phát hiện là chuyện xảy ra thật.
Án đã được xoá theo luật Việt Nam vẫn có thể phải khai, vì câu hỏi của INZ có thể yêu cầu khai mọi bản án bất kể đã xoá. Đọc kỹ câu chữ trong đơn. Nếu không chắc, khai và giải thích, kèm giấy tờ về bản án, hình phạt, ngày chấp hành xong. Một bản giải thích ngắn, thẳng, có giấy tờ thường được xét công bằng hơn một sự im lặng bị phát hiện sau.
Vi phạm giao thông nhẹ, xử phạt hành chính thường không phải "tiền án", nhưng các vi phạm như lái xe sau khi uống rượu có thể bị tính tuỳ mức độ và câu hỏi cụ thể. Khi có bất kỳ điểm nào nhạy cảm, người tư vấn di trú có giấy phép tại New Zealand có thể giúp bạn đánh giá trước khi nộp.
Lịch mẫu cho một gia đình bốn người nộp thường trú
Ví dụ giả định: vợ chồng 38 và 36 tuổi, con 17 và 9 tuổi, người chồng từng làm việc ba năm ở Hàn Quốc. Mục tiêu là mọi giấy tờ còn hiệu lực vào ngày nộp và trong vài tháng đầu xét.
| Thời điểm (tính ngược từ ngày nộp) | Việc cần làm | Ghi chú |
|---|---|---|
| Khoảng 4 tháng trước | Liệt kê người cần phiếu lý lịch: chồng, vợ, con 17 tuổi | Ba năm ở Hàn Quốc thấp hơn mốc khoảng 5 năm nên thường chưa cần phiếu Hàn Quốc, trừ khi INZ yêu cầu riêng |
| Khoảng 3 tháng trước | Nộp yêu cầu cấp phiếu lý lịch Việt Nam cho ba người | Nếu có ai cần phiếu nước ngoài thì xin trước nhất, vì thường lâu hơn |
| Khoảng 2 tháng trước | Đặt lịch khám ở cơ sở được chỉ định cho cả bốn người | Con 9 tuổi khám theo yêu cầu cho trẻ em |
| Khoảng 6 tuần trước | Khám; nếu X-quang cần làm thêm thì có thời gian xử lý | Mang hồ sơ bệnh án nếu ai có bệnh mạn tính |
| Khoảng 2 tuần trước | Dịch phiếu lý lịch sang tiếng Anh, kiểm tên khớp hộ chiếu | Phiếu phải còn trong hạn khoảng 6 tháng khi nộp |
| Ngày nộp | Đính kèm phiếu, gắn mã eMedical vào hồ sơ | Lưu biên nhận khám của từng người |
Lịch này đổi theo loại visa và theo yêu cầu cụ thể INZ ghi trong hướng dẫn. Giá trị của nó là thứ tự: việc lâu và khó kiểm soát (phiếu nước ngoài, xét nghiệm bổ sung) làm trước; việc nhanh làm sau, để không có giấy nào hết hạn khi hồ sơ còn đang chờ.
Nếu INZ yêu cầu bổ sung sau khi nộp, thường có thời hạn trả lời. Giữ sẵn bản điện tử mọi giấy tờ để phản hồi trong vài ngày, không phải bắt đầu xin lại từ đầu.
Sai lầm khiến hồ sơ chậm hàng tháng
Phần lớn sự chậm trễ liên quan sức khoẻ và nhân thân đến từ thứ tự làm việc, không phải từ nội dung. Những lỗi hay gặp:
- Khám ở cơ sở không thuộc danh sách chỉ định, kết quả không được chấp nhận, phải khám lại.
- Khám quá sớm, kết quả hết hiệu lực trước khi hồ sơ được xét; hoặc khám quá muộn khiến INZ phải chờ.
- Chỉ người nộp chính khám, quên con cái và vợ hoặc chồng đi kèm.
- Quên rằng những người phụ thuộc không đi cùng cũng có thể phải khám trong một số loại hồ sơ thường trú.
- Xin phiếu lý lịch quá sớm, đến lúc nộp đã quá thời hạn sáu tháng.
- Bỏ sót phiếu của nước từng sống lâu (Nhật, Hàn, Đài Loan…) vì nghĩ chỉ cần phiếu Việt Nam.
- Khai tiền sử bệnh sơ sài, rồi kết quả xét nghiệm cho thấy bệnh mạn tính không được khai.
- Không mang hồ sơ bệnh án khi đã biết có bệnh, buộc bác sĩ chỉ định yêu cầu bổ sung sau.
Cách làm gọn: lập bảng thời gian cho từng người trong hồ sơ, ghi ngày khám, ngày xin phiếu, ngày hết hạn, rồi chọn ngày nộp sao cho mọi giấy tờ còn hiệu lực ít nhất vài tháng.
Câu hỏi thường gặp
Đi du lịch New Zealand ba tuần có phải khám sức khoẻ không?
Thường là không. Với chuyến ngắn, bạn chỉ khai báo tình trạng sức khoẻ trong đơn. INZ có thể yêu cầu khám nếu bạn khai đang mắc bệnh nghiêm trọng, sang để điều trị, hoặc có yếu tố nguy cơ khác.
Kết quả X-quang có nốt vôi hoá cũ thì có bị từ chối không?
Không nhất thiết. Dấu vết lao cũ đã khỏi thường được đánh giá thêm bằng xét nghiệm đờm hoặc ý kiến chuyên khoa. Nếu kết luận không còn lao hoạt động, hồ sơ có thể tiếp tục. Việc đánh giá thêm mất thời gian, nên khám sớm.
Có được khám sức khoẻ ở bệnh viện quen rồi nộp kết quả không?
Không. INZ chỉ chấp nhận kết quả từ bác sĩ hoặc cơ sở thuộc danh sách chỉ định, gửi qua hệ thống của họ. Kết quả từ nơi khác không được dùng thay thế, dù đầy đủ đến đâu.
Con dưới 17 tuổi có cần lý lịch tư pháp không?
Thông thường không. Yêu cầu phiếu lý lịch áp dụng cho người từ 17 tuổi trở lên. Tuy vậy, nếu con đủ 17 tuổi trong lúc hồ sơ đang xét, INZ có thể yêu cầu bổ sung.
Đang điều trị trầm cảm có ảnh hưởng hồ sơ không?
Tình trạng sức khoẻ tâm thần được đánh giá như mọi tình trạng khác: mức độ, mức ổn định và chi phí dự kiến. Bệnh đang được điều trị ổn định thường không phải rào cản. Khai trung thực và mang theo xác nhận của bác sĩ điều trị.
Từng bị từ chối visa Úc có phải khai khi nộp visa New Zealand không?
Có, nếu mẫu đơn hỏi về việc từng bị từ chối visa ở bất kỳ nước nào. Bị từ chối không có nghĩa là bị cấm, nhưng không khai mà bị phát hiện có thể bị coi là khai sai, ảnh hưởng nặng hơn chính lần từ chối đó.