Bảo lãnh hôn phu hôn thê (visa K-1) là quyền chỉ dành cho công dân Mỹ. Thường trú nhân không có diện này; họ phải cưới trước rồi bảo lãnh vợ hoặc chồng theo diện F2A. Visa K-1 cho người được bảo lãnh vào Mỹ để cưới người bảo lãnh trong vòng 90 ngày, sau đó mới xin thẻ xanh tại Mỹ.
Phần lớn tài liệu viết từ phía người ở Việt Nam: giấy tờ gì, phỏng vấn ra sao. Bài này viết cho người bảo lãnh ở Mỹ: điều kiện riêng của bạn, các giới hạn của luật IMBRA về số lần bảo lãnh và việc khai tiền án, trách nhiệm tài chính bạn ký vào ở hai thời điểm khác nhau, và những việc bạn phải làm sau khi người ấy đặt chân tới Mỹ.
Lệ phí, thời gian xử lý và mẫu đơn được cập nhật định kỳ; trước khi nộp, đối chiếu với trang về visa K-1 và đơn I-129F trên uscis.gov và travel.state.gov.
Điều kiện của người bảo lãnh
Là công dân Mỹ. Không cần sống ở Mỹ lúc nộp đơn I-129F, nhưng đến khi ký bảo trợ tài chính thì phải chứng minh nơi cư trú chính ở Mỹ hoặc kế hoạch quay về.
Cả hai đang được tự do kết hôn. Mọi cuộc hôn nhân trước của cả hai phải đã chấm dứt bằng ly hôn, huỷ hôn hoặc người kia qua đời, có giấy tờ. Người đang chờ phán quyết ly hôn chưa nộp được.
Đã gặp mặt trực tiếp trong vòng hai năm trước khi nộp đơn. Gặp qua video không tính. Được miễn chỉ trong hai trường hợp: việc gặp sẽ gây khó khăn đặc biệt nghiêm trọng cho người bảo lãnh, hoặc trái với phong tục lâu đời trong văn hoá của một bên. Cả hai đều phải chứng minh, không tự tuyên bố.
Có ý định cưới thật trong 90 ngày. Hai người phải ký tuyên bố ý định kết hôn và nên có kế hoạch cụ thể. Viên chức đánh giá quan hệ có thật thông qua lịch sử gặp gỡ, trao đổi, sự hiểu biết lẫn nhau.
Không vướng lệnh cấm theo luật Adam Walsh. Người từng bị kết án một số tội xâm hại trẻ vị thành niên không được bảo lãnh, trừ khi USCIS xác định không còn rủi ro với người được bảo lãnh.
Luật IMBRA: giới hạn số lần bảo lãnh và nghĩa vụ khai
Luật Điều chỉnh Môi giới Hôn nhân Quốc tế (IMBRA) ra đời để bảo vệ người được bảo lãnh, thường là phụ nữ từ nước ngoài, khỏi những người bảo lãnh có tiền sử bạo lực. Nó tác động trực tiếp tới người bảo lãnh qua ba điểm.
Giới hạn số lần. Người đã từng nộp hai đơn K-1 trở lên trước đây, hoặc có một đơn K-1 được chấp thuận trong vòng hai năm trước lần nộp mới, phải xin miễn giới hạn. Người có tiền sử bạo lực gia đình hay xâm hại thì việc xin miễn khó hơn nhiều. Điều này nhắm vào thói quen "bảo lãnh liên tiếp", không phải người từng có một mối quan hệ không thành.
Khai tiền án. Đơn I-129F đòi người bảo lãnh khai các bản án và một số lần bị bắt liên quan tới bạo lực gia đình, xâm hại tình dục, bắt cóc, buôn người, các tội liên quan tới chất cấm hay rượu bia ở mức nhất định. Thông tin này, cùng lịch sử bảo lãnh K-1 trước đây, được chuyển cho người được bảo lãnh trước buổi phỏng vấn, kèm tài liệu về quyền của nạn nhân bạo lực gia đình. Khai thiếu không chỉ làm hồ sơ bị từ chối mà là khai sai với cơ quan liên bang.
Môi giới hôn nhân. Nếu hai người quen qua một dịch vụ môi giới hôn nhân quốc tế có thu phí, đơn I-129F phải khai điều đó. Việc quen nhau qua môi giới không làm hỏng hồ sơ, nhưng giấu điều này thì có thể.
Hai bản cam kết tài chính, ký ở hai thời điểm
Người bảo lãnh K-1 thường gặp hai mẫu bảo trợ khác nhau. Nhầm giữa hai mẫu là nguồn hiểu lầm lớn về "mình đã cam kết gì".
| Tiêu chí | Mẫu I-134 (giai đoạn visa K-1) | Mẫu I-864 (giai đoạn thẻ xanh) |
|---|---|---|
| Khi nào ký | Trước hoặc tại buổi phỏng vấn ở Lãnh sự quán, nếu được yêu cầu | Khi nộp đơn điều chỉnh tình trạng I-485 sau đám cưới tại Mỹ |
| Mục đích | Cho thấy người được bảo lãnh không trở thành gánh nặng xã hội khi sang | Hợp đồng pháp lý giữa người bảo lãnh và chính phủ Mỹ |
| Ngưỡng thu nhập | Lãnh sự quán thường đối chiếu với chuẩn nghèo liên bang | 125% chuẩn nghèo liên bang theo quy mô hộ, có thể cộng tài sản hoặc thêm người đồng bảo trợ |
| Ràng buộc kéo dài | Không được coi là hợp đồng có hiệu lực cưỡng chế như I-864 | Kéo dài tới khi người được bảo lãnh nhập tịch, làm đủ 40 quý có đóng an sinh xã hội, rời Mỹ vĩnh viễn hoặc qua đời |
| Ly hôn có chấm dứt không | Không áp dụng | Không — ly hôn không chấm dứt nghĩa vụ I-864 |
Điểm cuối trong bảng là điều người bảo lãnh nên nghĩ kỹ nhất: trách nhiệm theo I-864 vẫn còn sau ly hôn, và người được bảo lãnh hoặc cơ quan cấp trợ cấp có thể khởi kiện để đòi. Đây không phải lý do để không bảo lãnh, mà là lý do để không ký khi chưa hiểu.
Sau khi hôn phu hôn thê nhập cảnh: các việc theo thứ tự
Visa K-1 chỉ là vé vào cửa. Phần việc của người bảo lãnh nặng nhất là sau khi người ấy đến:
- Cưới trong 90 ngày. Đăng ký kết hôn hợp pháp tại Mỹ theo luật của bang nơi tổ chức. Visa K-1 không gia hạn được, cũng không chuyển sang diện khác được; quá 90 ngày mà chưa cưới thì người được bảo lãnh phải rời Mỹ.
- Nộp đơn I-485. Sau đám cưới, người được bảo lãnh nộp đơn điều chỉnh tình trạng, kèm I-864 của người bảo lãnh, giấy đăng ký kết hôn, hồ sơ khám sức khoẻ hoặc bổ sung tiêm chủng theo hướng dẫn. Biểu phí USCIS từ 4/2024 cho đơn I-485 là khoảng 1.440 USD; kiểm lại trước khi nộp.
- Giấy phép làm việc và đi lại. Trong thời gian chờ thẻ xanh, người được bảo lãnh có thể xin giấy phép lao động và giấy phép tái nhập cảnh. Rời Mỹ khi đơn I-485 đang chờ mà không có giấy phép tái nhập cảnh thường bị coi là bỏ đơn.
- Phỏng vấn thẻ xanh. USCIS có thể mời cả hai đi phỏng vấn để xác nhận hôn nhân thật. Chuẩn bị bằng chứng sống chung: hợp đồng thuê nhà, tài khoản chung, bảo hiểm.
- Xoá điều kiện sau hai năm. Nếu thẻ xanh được cấp khi hôn nhân chưa đủ hai năm, đó là thẻ có điều kiện hai năm. Trong 90 ngày trước khi thẻ hết hạn, hai vợ chồng cùng nộp đơn I-751.
Mốc 90 ngày và mốc 90 ngày trước khi thẻ có điều kiện hết hạn là hai mốc người bảo lãnh nên ghi lại ngay khi người ấy nhập cảnh.
Khi kế hoạch thay đổi
Không cưới nữa. Người được bảo lãnh phải rời Mỹ trước khi hết 90 ngày. Không có đường điều chỉnh sang diện khác dựa trên visa K-1, và ở lại quá hạn tạo ra hồ sơ cư trú bất hợp pháp ảnh hưởng tới mọi lần xin visa sau.
Người được bảo lãnh cưới người khác. Không thể xin thẻ xanh qua cuộc hôn nhân đó trong khi đang ở Mỹ bằng visa K-1; luật chỉ cho điều chỉnh qua chính người đã bảo lãnh K-1.
Chia tay sau khi đã có thẻ có điều kiện. Người được bảo lãnh vẫn có thể xin xoá điều kiện một mình nếu chứng minh được hôn nhân lúc kết là thật và đã chấm dứt, hoặc xin miễn vì lý do khác theo luật. Người bảo lãnh không "rút" được thẻ xanh bằng cách ly hôn.
Có bạo hành trong hôn nhân. Người được bảo lãnh bị bạo hành có thể tự nộp đơn theo luật VAWA mà không cần người bảo lãnh hợp tác. Đây là lý do IMBRA buộc người bảo lãnh khai tiền sử và buộc chuyển thông tin cho người được bảo lãnh trước khi cấp visa.
Con của hôn phu hôn thê: visa K-2
Con độc thân dưới 21 tuổi của người được bảo lãnh có thể đi theo bằng visa K-2, không cần đơn I-129F riêng, miễn tên con được ghi trong đơn I-129F của người bảo lãnh. Đây là lợi thế thật sự so với diện vợ chồng IR1/CR1, nơi con riêng phải có đơn bảo lãnh riêng.
Con có thể đi cùng hoặc đi sau cha hoặc mẹ, nhưng thường phải nhận visa trong vòng một năm kể từ ngày cha hoặc mẹ nhận visa K-1. Sang Mỹ rồi, con cũng phải nộp đơn I-485 riêng để xin thẻ xanh, và đơn đó dựa trên việc cha hoặc mẹ đã kết hôn với người bảo lãnh.
Điểm người bảo lãnh cần lưu ý: tuổi con là mốc nguy hiểm. Con phải dưới 21 tuổi khi được cấp visa K-2 và khi được nhập cảnh, và cách tính tuổi khi điều chỉnh tình trạng tại Mỹ có quy tắc riêng. Gia đình có con 19–20 tuổi nên tính kỹ mốc thời gian, hoặc cân nhắc diện vợ chồng nếu cuộc hôn nhân sẽ diễn ra trước khi con 18 tuổi để con trở thành con riêng hợp lệ.
Người bảo lãnh nên tự rà gì trước khi nộp đơn I-129F
Phần lớn hồ sơ K-1 bị chậm hay bị trả về USCIS không vì người ở Việt Nam mà vì những điểm phía người bảo lãnh chưa rõ. Trước khi nộp, bạn nên tự trả lời được từng câu dưới đây:
- Giấy chấm dứt hôn nhân cũ: có bản án hoặc quyết định ly hôn đã có hiệu lực của mọi cuộc hôn nhân trước, kể cả hôn nhân đăng ký ở Việt Nam hay ở bang khác. Người được bảo lãnh cũng phải có giấy tương tự nếu từng kết hôn.
- Lịch sử bảo lãnh: đã từng nộp đơn K-1 hay đơn bảo lãnh vợ chồng cho ai trước đây chưa, năm nào, kết quả ra sao. Câu hỏi này có trong đơn và được đối chiếu với dữ liệu của USCIS.
- Hồ sơ tư pháp: các lần bị bắt, bị kết án, lệnh cấm tiếp xúc, kể cả vụ đã được xoá án theo luật bang. Lấy bản án hoặc kết quả xử lý từ toà để khai chính xác thay vì khai theo trí nhớ.
- Bằng chứng đã gặp nhau: vé máy bay, dấu nhập cảnh trên hộ chiếu, hoá đơn khách sạn, ảnh chụp chung theo thời gian. Mốc "trong vòng hai năm" tính ngược từ ngày nộp đơn, nên chuyến gặp gần nhất là chuyến quan trọng nhất.
- Tài chính: tờ khai thuế liên bang những năm gần nhất, giấy xác nhận việc làm, sao kê. Thu nhập không đủ ngưỡng thì nên xác định người đồng bảo trợ ngay từ đầu, vì đến giai đoạn I-864 sẽ cần.
- Nói thật với người được bảo lãnh: những gì bạn khai theo IMBRA sẽ đến tay người ấy trước buổi phỏng vấn. Để người ấy biết từ bạn trước, không phải từ một tờ thông báo, thường giúp buổi phỏng vấn tránh được những câu trả lời bối rối.
Rà kỹ những điểm này mất vài ngày, còn một lần bị yêu cầu bổ sung hay bị trả hồ sơ có thể làm mất nhiều tháng.
Câu hỏi thường gặp
Thường trú nhân có bảo lãnh hôn phu hôn thê được không?
Không. Visa K-1 chỉ dành cho người được công dân Mỹ bảo lãnh. Thường trú nhân phải đăng ký kết hôn trước, thường là tại Việt Nam, rồi nộp đơn I-130 bảo lãnh vợ hoặc chồng theo diện F2A, có hàng chờ theo bản tin thị thực.
Chưa từng gặp mặt nhưng nói chuyện qua video nhiều năm có nộp K-1 được không?
Không, trừ khi được miễn. Luật đòi hai người đã gặp trực tiếp trong vòng hai năm trước khi nộp đơn. Video, tin nhắn hay quà tặng không thay thế được. Miễn chỉ xét khi việc gặp gây khó khăn đặc biệt hoặc trái phong tục lâu đời, và phải có bằng chứng.
Người bảo lãnh từng có tiền án nhỏ thì có bị cấm không?
Không phải tiền án nào cũng cấm. IMBRA buộc khai một số loại bản án và lần bị bắt, và thông tin đó được chuyển cho người được bảo lãnh. Chỉ một số tội xâm hại trẻ vị thành niên theo luật Adam Walsh mới chặn quyền bảo lãnh. Khai đầy đủ và trung thực là điều bắt buộc.
Ly hôn sau khi bảo lãnh thì trách nhiệm tài chính có hết không?
Không. Bản bảo trợ I-864 ký khi xin thẻ xanh không chấm dứt khi ly hôn. Nó chỉ chấm dứt khi người được bảo lãnh nhập tịch, làm đủ 40 quý có đóng an sinh xã hội, rời Mỹ vĩnh viễn hoặc một bên qua đời.
Có thể cưới ở Việt Nam rồi vẫn xin visa K-1 không?
Không. Visa K-1 dành cho người chưa kết hôn và sẽ cưới tại Mỹ. Nếu hai người đã đăng ký kết hôn, hồ sơ phải chuyển sang diện vợ chồng của công dân Mỹ (IR1 hoặc CR1). Cưới giữa chừng mà vẫn đi visa K-1 là khai sai tình trạng hôn nhân.
Người được bảo lãnh có được đi làm ngay khi sang Mỹ không?
Visa K-1 cho phép xin giấy phép lao động, nhưng thực tế đa số người được bảo lãnh chờ nộp đơn I-485 sau đám cưới rồi xin giấy phép lao động kèm theo. Chưa có giấy phép thì chưa được làm việc, kể cả làm thêm buổi tối.