Không nước nào trong năm nước Caribe có chương trình quốc tịch đầu tư thuộc diện miễn thị thực của Mỹ. Có hộ chiếu Grenada, Dominica, Saint Kitts và Nevis, Antigua và Barbuda hay Saint Lucia, bạn vẫn cần thị thực để vào Mỹ, kể cả đi du lịch vài ngày. Điều thay đổi là bạn có thêm một quốc tịch để khai, có thể chọn hộ chiếu để xin, và với Grenada, mở thêm diện thị thực nhà đầu tư E-2 mà công dân Việt Nam không có.
Phần lớn câu hỏi thực tế xoay quanh ba chuyện: nộp đơn ở đâu khi bạn vẫn đang sống ở Việt Nam, khai hai quốc tịch trong đơn thế nào, và visa Mỹ còn hạn trong hộ chiếu Việt Nam có dùng được khi đi bằng hộ chiếu mới không. Bài này trả lời theo thứ tự đó, rồi bàn khi nào nên xin bằng hộ chiếu nào. Lệ phí và thời gian chờ lịch thay đổi thường xuyên; kiểm trên travel.state.gov và trang của cơ quan đại diện Mỹ nơi bạn nộp.
Nộp ở đâu: nơi bạn sống quyết định, không phải hộ chiếu
Nguyên tắc của Bộ Ngoại giao Mỹ là người xin thị thực không định cư nộp đơn ở cơ quan lãnh sự tại nước họ cư trú hoặc nước mang quốc tịch. Với một người Việt có quốc tịch Grenada nhưng đang sống và làm việc ở Việt Nam, nơi nộp tự nhiên nhất là Đại sứ quán Mỹ ở Hà Nội hoặc Tổng Lãnh sự quán ở TP.HCM, giống hệt như khi bạn nộp bằng hộ chiếu Việt Nam.
Nộp ở nước thứ ba, nơi bạn không sống, về thủ tục thường được phép nếu cơ quan lãnh sự đó nhận, nhưng có hai bất lợi. Thứ nhất, cán bộ ở đó khó đánh giá ràng buộc của bạn với Việt Nam, và hồ sơ của người không cư trú dễ bị xem xét kỹ hơn. Thứ hai, nếu cần bổ sung giấy tờ hay chờ xử lý hành chính, bạn có thể phải ở lại nước đó lâu hơn dự kiến.
Sang Grenada để xin visa Mỹ ở cơ quan lãnh sự phụ trách khu vực Đông Caribe cũng không phải lối tắt. Bạn không sống ở đó, không có công việc ở đó, và cán bộ sẽ hỏi đúng những câu đó. Với đa số người Việt mang quốc tịch Caribe nhưng sống ở Việt Nam, nộp ở Việt Nam là hợp lý nhất.
Khai hai quốc tịch trong đơn DS-160
Khai đủ mọi quốc tịch. Đơn DS-160 có câu hỏi về quốc tịch khác. Người có quốc tịch Việt Nam và quốc tịch Caribe phải khai cả hai, kể cả khi chỉ dùng một hộ chiếu để xin. Bỏ qua câu này là khai sai, và hậu quả của khai sai với Mỹ nặng hơn nhiều so với việc có thêm quốc tịch.
Chọn hộ chiếu để xin. Bạn chọn một hộ chiếu làm hộ chiếu chính trong đơn, và thị thực được dán vào hộ chiếu đó. Thông tin của hộ chiếu kia khai ở phần quốc tịch khác.
Giải thích nguồn gốc quốc tịch nếu được hỏi. Cán bộ có thể hỏi bạn có quốc tịch Caribe bằng cách nào. Trả lời thẳng: qua chương trình đầu tư, năm nào, khoản đầu tư ra sao. Đây là chương trình hợp pháp; không có lý do gì để lảng tránh.
Lịch sử thị thực giữ nguyên. Các lần được cấp hay bị từ chối visa Mỹ bằng hộ chiếu Việt Nam vẫn là lịch sử của bạn. Đơn mới phải khai đúng, và hệ thống của họ đã có vân tay của bạn.
Visa còn hạn trong hộ chiếu Việt Nam: dùng thế nào
Có quốc tịch Caribe không làm visa Mỹ còn hạn trong hộ chiếu Việt Nam mất hiệu lực. Bạn vẫn có thể đi Mỹ bằng hộ chiếu Việt Nam kèm visa đó cho tới khi visa hết hạn hoặc bị huỷ, miễn là mục đích chuyến đi đúng loại thị thực.
Điều nhiều người nhầm là nghĩ có thể đi bằng hộ chiếu Caribe rồi đưa thêm visa trong hộ chiếu Việt Nam ra. Nguyên tắc chung là thị thực gắn với quốc tịch ghi trên nó: visa cấp cho công dân Việt Nam thì đi cùng hộ chiếu Việt Nam. Mỹ cho phép dùng visa còn hạn nằm trong hộ chiếu cũ đã hết hạn, nhưng đó là trường hợp hai hộ chiếu cùng một quốc tịch. Muốn nhập cảnh bằng hộ chiếu Caribe, bạn cần visa cấp trong hộ chiếu Caribe.
Trên thực tế, nhiều gia đình giữ visa cũ trong hộ chiếu Việt Nam cho tới khi hết hạn, rồi mới cân nhắc có xin lại bằng hộ chiếu nào. Cách này không có gì sai, và tránh được việc xin thêm một visa không cần thiết. Hãy nhớ là khi khai I-94 hay nói chuyện với nhân viên cửa khẩu, bạn vẫn có thể được hỏi về các quốc tịch khác; trả lời đúng sự thật.
Nên xin bằng hộ chiếu nào
Không có câu trả lời chung; lựa chọn phụ thuộc mục đích chuyến đi và thời hạn thị thực Mỹ dành cho công dân từng nước. Thời hạn và số lần nhập cảnh của visa B1/B2 được xác định theo nguyên tắc có đi có lại giữa Mỹ và nước mang quốc tịch, và có thể khác nhau giữa Việt Nam với từng nước Caribe. Kiểm bảng có đi có lại cập nhật trên travel.state.gov.
| Tình huống | Hướng thường hợp lý | Lý do |
|---|---|---|
| Đã có visa B1/B2 còn hạn trong hộ chiếu Việt Nam | Dùng tiếp hộ chiếu Việt Nam cho chuyến du lịch, thăm thân | Không phải xin lại; tránh thêm một lần phỏng vấn |
| Visa đã hết hạn, đi lại Mỹ thường xuyên | So thời hạn visa dành cho hai quốc tịch rồi chọn | Visa nhiều năm, nhiều lần giảm số lần phải xin lại |
| Muốn sang Mỹ kinh doanh lâu dài bằng E-2 | Hộ chiếu Grenada | Việt Nam không có hiệp ước E-2 với Mỹ; Grenada có |
| Đi tiếp từ Mỹ sang nước khác cần hộ chiếu Caribe | Cân nhắc xin visa vào hộ chiếu Caribe | Đi một hành trình bằng một hộ chiếu cho gọn |
| Con du học Mỹ | Thường dùng hộ chiếu đứng tên trong hồ sơ trường | Tránh lệch thông tin giữa I-20, SEVIS và hộ chiếu |
Dù chọn hộ chiếu nào, bạn vẫn khai cả hai quốc tịch. Lựa chọn hộ chiếu là chuyện tiện lợi, không phải chuyện giấu một quốc tịch.
Visa E-2 qua quốc tịch Grenada: điểm khác biệt duy nhất về thị thực
Trong năm nước Caribe có chương trình quốc tịch đầu tư, Grenada là nước có hiệp ước thương mại và đầu tư với Mỹ, nên công dân Grenada có thể xin thị thực nhà đầu tư E-2. Việt Nam không thuộc danh sách nước hiệp ước, nên công dân Việt Nam không có diện này. Đây là lý do chính khiến nhiều doanh nhân Việt chọn Grenada thay vì bốn nước còn lại.
E-2 xét theo khoản đầu tư thực vào một doanh nghiệp đang hoạt động ở Mỹ, quyền kiểm soát doanh nghiệp, và nguồn tiền hợp pháp. Tiêu chí này khác hẳn tiêu chí "ràng buộc để quay về" của visa du lịch. Người từng bị từ chối B1/B2 không vì thế mà mất cơ hội E-2, miễn là khai đúng lịch sử. Lộ trình, hồ sơ và phỏng vấn E-2 có bài riêng trên site; ở đây chỉ cần nhớ đây là điểm duy nhất hộ chiếu Caribe thực sự mở thêm cửa vào Mỹ.
Đơn E-2 với hộ chiếu Grenada thường được nộp ở nơi người xin cư trú. Người đang sống ở Việt Nam có thể nộp tại Việt Nam nếu cơ quan lãnh sự ở đây xử lý diện E-2 cho công dân nước thứ ba; nếu không, đại lý hoặc luật sư di trú sẽ hướng dẫn nơi nộp phù hợp. Kiểm thông tin hiện hành trên trang của cơ quan đại diện Mỹ trước khi đặt lịch.
Phỏng vấn khi nộp bằng hộ chiếu Caribe: những câu nên chuẩn bị
Vì sao bạn có quốc tịch này? Đây gần như luôn là câu đầu tiên khi cán bộ thấy một người sinh ở Việt Nam cầm hộ chiếu Caribe. Câu trả lời tốt ngắn gọn và đúng sự thật: gia đình tham gia chương trình quốc tịch đầu tư của Grenada năm nào, theo diện quỹ hay bất động sản, vì mục đích đi lại hoặc kinh doanh. Không cần thuyết minh dài, nhưng cũng không trả lời lấp lửng.
Bạn đang sống ở đâu, làm gì? Với visa du lịch, nơi bạn thật sự sống và công việc bạn đang làm vẫn là trục chính của buổi phỏng vấn. Người sống ở Việt Nam trả lời về công việc, tài sản, gia đình ở Việt Nam, giống hệt khi nộp bằng hộ chiếu Việt Nam. Hộ chiếu Caribe không thay thế được những ràng buộc đó.
Bạn đã từng đến đảo chưa? Câu này hay được hỏi để hiểu bạn gắn với quốc tịch mới đến đâu. Chưa từng đến không phải lỗi, vì các chương trình không đòi cư trú; chỉ cần trả lời thật. Người chọn Antigua và Barbuda thì nên biết mình đã đáp ứng yêu cầu có mặt trong 5 năm đầu chưa.
Chuyến đi này của bạn là gì? Mục đích chuyến đi phải khớp loại thị thực. Người định sang Mỹ tìm hiểu mở doanh nghiệp để sau này xin E-2 có thể đi công tác khảo sát bằng B1, nhưng không được bắt đầu điều hành doanh nghiệp bằng visa đó. Nói rõ phạm vi những việc bạn sẽ làm trong chuyến đi.
Hiểu lầm thường gặp
Những câu dưới đây xuất hiện nhiều trong quảng cáo và lời truyền miệng; cả năm đều không đúng.
- "Hộ chiếu Caribe được miễn visa Mỹ" — không nước nào trong năm nước thuộc chương trình miễn thị thực của Mỹ.
- "Có hộ chiếu mới là xoá được lần bị từ chối cũ" — lịch sử thị thực gắn với con người và vân tay, không gắn với cuốn hộ chiếu.
- "Xin bằng hộ chiếu Caribe thì không bị hỏi về Việt Nam" — bạn vẫn phải khai quốc tịch Việt Nam, và nếu sống ở Việt Nam, ràng buộc ở Việt Nam vẫn là điều được xét.
- "Năm nước Caribe đều xin được E-2" — chỉ Grenada trong năm nước có chương trình quốc tịch đầu tư có hiệp ước E-2 với Mỹ.
- "Đi bằng hộ chiếu Caribe, đưa kèm visa trong hộ chiếu Việt Nam là được" — visa cấp theo quốc tịch nào thì đi cùng hộ chiếu quốc tịch đó.
Kỳ vọng đúng giúp bạn chọn đúng lý do để làm quốc tịch Caribe. Nếu mục tiêu duy nhất là vào Mỹ dễ hơn bằng visa du lịch, hộ chiếu Caribe thường không thay đổi được nhiều.
Câu hỏi thường gặp
Có quốc tịch Grenada thì có phải xin visa du lịch Mỹ không?
Có. Grenada không thuộc chương trình miễn thị thực của Mỹ. Công dân Grenada cần visa B1/B2 cho chuyến du lịch, thăm thân hay công tác ngắn, giống như khi bạn dùng hộ chiếu Việt Nam.
Đang sống ở Việt Nam, xin visa Mỹ bằng hộ chiếu Caribe ở đâu?
Thường là ở Đại sứ quán Mỹ tại Hà Nội hoặc Tổng Lãnh sự quán tại TP.HCM, vì đó là nơi bạn cư trú. Nộp ở nước khác về thủ tục có thể được nhưng cán bộ khó đánh giá ràng buộc của bạn, và bạn có thể phải ở lại đó lâu hơn dự kiến.
Visa Mỹ trong hộ chiếu Việt Nam còn hạn, có quốc tịch Caribe rồi thì sao?
Visa đó vẫn hiệu lực. Bạn đi Mỹ bằng hộ chiếu Việt Nam kèm visa đó như trước. Muốn nhập cảnh bằng hộ chiếu Caribe thì cần visa cấp trong hộ chiếu Caribe, vì visa gắn với quốc tịch ghi trên nó.
Đơn DS-160 có phải khai quốc tịch Việt Nam khi xin bằng hộ chiếu Caribe không?
Có. Đơn có câu hỏi về mọi quốc tịch khác bạn đang có. Bỏ qua là khai sai, và Mỹ xử lý khai sai rất nặng, có thể dẫn tới không được cấp thị thực về sau.
Hộ chiếu Saint Kitts hay Dominica có xin được E-2 không?
Trong năm nước Caribe có chương trình quốc tịch đầu tư, Grenada là nước có hiệp ước E-2 với Mỹ. Danh sách nước hiệp ước do Bộ Ngoại giao Mỹ công bố và có thể thay đổi; kiểm bảng hiện hành trên travel.state.gov trước khi chọn nước.