Doanh nghiệp Việt Nam đang hoạt động có thể cử quản lý cấp cao hoặc người có kiến thức chuyên biệt sang Canada làm việc cho chi nhánh, công ty con hoặc công ty liên kết bằng giấy phép lao động chuyển nhân sự nội bộ (ICT). Giấy phép này thuộc nhóm được miễn đánh giá tác động thị trường lao động (LMIA), nên doanh nghiệp không phải chứng minh đã tuyển người Canada mà không được. Đổi lại, phải chứng minh quan hệ sở hữu giữa hai công ty, người được cử đã làm cho công ty đủ thời gian, và vị trí ở Canada đúng loại.
Với chủ doanh nghiệp, ICT là cách đặt chân vào Canada mà không phụ thuộc chương trình đề cử tỉnh có đang mở hay không. Bản thân ICT là giấy phép tạm trú; muốn ở lâu dài, người được cử phải đi tiếp qua Express Entry hoặc chương trình đề cử tỉnh sau khi có kinh nghiệm làm việc ở Canada. Điều kiện chi tiết, thời hạn cấp và lệ phí phải kiểm trên canada.ca ở thời điểm nộp.
Điều kiện chung của ICT
Quan hệ đủ điều kiện giữa hai công ty. Công ty ở Canada phải là chi nhánh, công ty con, công ty mẹ hoặc công ty liên kết của công ty Việt Nam, với quan hệ sở hữu và kiểm soát chứng minh được bằng điều lệ, sổ cổ đông, giấy chứng nhận đầu tư.
Công ty Việt Nam đang hoạt động thật. Hai công ty phải tiếp tục kinh doanh trong suốt thời gian chuyển nhân sự. Công ty vỏ ở Việt Nam chỉ tồn tại trên giấy không đáp ứng.
Thời gian làm việc của người được cử. Người được cử phải đang làm toàn thời gian, liên tục cho công ty Việt Nam ít nhất một năm trong khoảng ba năm trước khi nộp, theo hướng dẫn hiện hành của IRCC.
Đúng loại vị trí. Vị trí ở Canada phải là quản lý điều hành, quản lý cấp cao hoặc vị trí đòi kiến thức chuyên biệt về sản phẩm, quy trình của công ty. Vị trí nhân viên thông thường không thuộc diện này.
Lương và điều kiện làm việc phù hợp. Mức lương, nhất là với vị trí kiến thức chuyên biệt, phải tương xứng với mặt bằng của nghề ở Canada.
Ý định tạm trú và hồ sơ cá nhân sạch. Người được cử vẫn phải đáp ứng điều kiện nhập cảnh như lý lịch, sức khoẻ khi được yêu cầu, và các điều kiện chung của giấy phép lao động.
Mở văn phòng mới: điều kiện khắt khe hơn
Trường hợp phổ biến nhất của doanh nghiệp Việt là công ty ở Canada chưa có, phải lập mới. IRCC gọi đây là chuyển nhân sự để lập văn phòng khởi nghiệp và đặt thêm điều kiện. Công ty phải đã thuê hoặc mua được mặt bằng thực tế cho hoạt động, không chỉ địa chỉ ảo; có kế hoạch nhân sự hợp lý cho thấy văn phòng sẽ tuyển người; và có khả năng tài chính để bắt đầu hoạt động và trả lương.
Người được cử sang mở văn phòng mới thường chỉ được cấp giấy phép ngắn hạn ban đầu, IRCC thường cấp khoảng một năm cho trường hợp này. Khi xin gia hạn, công ty phải chứng minh văn phòng đã hoạt động thật: có doanh thu hoặc hợp đồng, đã tuyển người, công ty mẹ vẫn hoạt động, người được cử vẫn làm đúng vai trò. Văn phòng chỉ tồn tại trên giấy sau một năm gần như không được gia hạn.
Vì vậy trước khi nộp, doanh nghiệp nên có câu trả lời rõ cho câu hỏi: văn phòng Canada sẽ làm gì mà công ty ở Việt Nam không làm được? Đó có thể là phân phối hàng xuất khẩu, chăm sóc khách hàng Bắc Mỹ, đặt xưởng lắp ráp gần thị trường, hay thu mua nguyên liệu. Lý do kinh doanh càng cụ thể, hồ sơ càng vững.
ICT của Canada và L-1 của Mỹ: khác nhau ở đâu
Nhiều chủ doanh nghiệp Việt cân nhắc cùng lúc Canada và Mỹ. Bảng dưới so ở mức nguyên lý; điều kiện cụ thể của Mỹ xem bài riêng về visa L-1A mở văn phòng mới tại Mỹ trên site.
| Tiêu chí | ICT Canada | L-1 Mỹ |
|---|---|---|
| Bản chất | Giấy phép lao động miễn LMIA | Thị thực không định cư theo đơn bảo lãnh của công ty |
| Thời gian làm cho công ty ở nước ngoài | Khoảng một năm liên tục trong ba năm gần nhất | Một năm liên tục trong ba năm gần nhất |
| Văn phòng mới | Cấp ngắn hạn ban đầu, gia hạn khi chứng minh hoạt động | Cấp ngắn hạn ban đầu, gia hạn khi chứng minh hoạt động |
| Đường lên thường trú | Express Entry hoặc đề cử tỉnh sau khi có kinh nghiệm ở Canada | Có lối thẻ xanh EB-1C cho quản lý đa quốc gia |
| Vợ chồng đi kèm | Phụ thuộc chính sách giấy phép mở cho vợ chồng từng thời kỳ | Có quyền làm việc theo quy định hiện hành của Mỹ |
Điểm khác quan trọng là đường thường trú. Mỹ có diện thẻ xanh riêng cho quản lý đa quốc gia, còn Canada không có diện tương đương; người có ICT phải cạnh tranh trong hệ thống chung bằng điểm, ngôn ngữ, kinh nghiệm. Người lớn tuổi, tiếng Anh yếu sẽ thấy đường từ ICT lên thường trú ở Canada khó hơn họ nghĩ.
Chủ sở hữu tự cử mình: được không
Nhiều chủ doanh nghiệp Việt muốn chính mình là người được cử sang. Về nguyên tắc, chủ sở hữu vẫn có thể là người chuyển nhân sự nội bộ nếu đáp ứng điều kiện: đang làm việc thật cho công ty Việt Nam ở vị trí quản lý, công ty Việt Nam tiếp tục hoạt động khi bạn đi, và vị trí ở Canada đúng loại. Cán bộ xét hồ sơ thường xem kỹ hơn trong trường hợp này, vì họ muốn chắc rằng đây là hoạt động mở rộng kinh doanh thật, không phải cách mua đường vào Canada.
Câu hỏi thường gặp là: nếu chủ doanh nghiệp đi, ai điều hành công ty ở Việt Nam? Hồ sơ nên cho thấy bộ máy quản lý ở Việt Nam đủ năng lực, có người được uỷ quyền rõ ràng, và công ty không sụp khi bạn vắng mặt. Báo cáo tài chính vài năm gần nhất, số lao động, hợp đồng lớn giúp chứng minh điều này.
Một lưu ý khi đi tiếp lên thường trú: với Express Entry, kinh nghiệm làm việc khi bạn là chủ sở hữu tự kinh doanh có thể bị tính khác so với làm công ăn lương. Chủ sở hữu đa số của chính công ty sử dụng mình cũng gặp hạn chế trong một số luồng đề cử dựa trên thư mời làm việc. Hãy đọc kỹ định nghĩa kinh nghiệm làm việc đủ điều kiện trên canada.ca trước khi chọn cấu trúc sở hữu.
Các bước từ quyết định mở chi nhánh đến khi người được cử nhập cảnh
Khung dưới đây là trình tự phổ biến; tuỳ trường hợp, người có quốc tịch được miễn thị thực có thể nộp ở cửa khẩu, nhưng người mang hộ chiếu Việt Nam thường nộp trực tuyến trước.
- Thành lập pháp nhân ở Canada hoặc mua cổ phần một công ty có sẵn, để có quan hệ sở hữu chứng minh được.
- Làm thủ tục đầu tư ra nước ngoài ở Việt Nam theo quy định hiện hành để chuyển vốn hợp pháp.
- Thuê mặt bằng, mở tài khoản ngân hàng doanh nghiệp, đăng ký số doanh nghiệp và các tài khoản thuế.
- Công ty Canada nộp lời mời làm việc qua cổng dành cho nhà tuyển dụng của IRCC, dùng mã miễn LMIA phù hợp, và trả phí tuân thủ của nhà tuyển dụng.
- Người được cử nộp đơn giấy phép lao động kèm bằng chứng quan hệ công ty, thời gian làm việc, mô tả vị trí, kế hoạch kinh doanh.
- Sinh trắc học và các bổ sung khi được yêu cầu.
- Nhập cảnh và bắt đầu làm việc, lưu đủ chứng từ hoạt động để gia hạn.
Bước 2 thường bị bỏ quên. Đầu tư ra nước ngoài từ Việt Nam có thủ tục riêng, chuyển vốn qua tài khoản vốn đầu tư ra nước ngoài theo quy định ngoại hối. Tiền chuyển không đúng kênh có thể gây rắc rối cả ở Việt Nam lẫn khi Canada hỏi nguồn vốn.
Từ ICT lên thường trú: tính đường từ ngày đầu
Sau khi làm việc ở Canada đủ thời gian, người có ICT thường đi theo hai hướng. Hướng thứ nhất là Express Entry, chủ yếu qua diện kinh nghiệm Canada khi đã có kinh nghiệm làm việc có tay nghề ở Canada theo thời gian IRCC quy định, hoặc qua diện tay nghề liên bang. Điểm xếp hạng phụ thuộc tuổi, học vấn, ngôn ngữ và kinh nghiệm; IRCC đã thay đổi cách cộng điểm cho thư mời làm việc trong năm 2025, nên hãy kiểm cách tính hiện hành trên canada.ca.
Hướng thứ hai là chương trình đề cử tỉnh, nơi một số luồng dành cho người đang làm việc ở tỉnh. Tỉnh có thể ưu tiên nghề, vùng hoặc ngành nhất định. Người ở Ontario, BC hay Alberta nên đọc kỹ các luồng dành cho người lao động có kinh nghiệm tại tỉnh.
Điều nên chuẩn bị từ ngày đầu: thi ngôn ngữ để biết điểm của mình, công nhận bằng cấp nếu cần, giữ hồ sơ lương và thuế ở Canada đầy đủ. Người lớn tuổi hoặc ngôn ngữ yếu nên tính trước khả năng điểm không đủ, và có phương án như chuyển sang luồng doanh nhân của tỉnh khi văn phòng đã có hoạt động ổn định.
Những lý do hồ sơ ICT hay bị từ chối
Thư từ chối của IRCC thường ngắn, nhưng đọc kỹ ghi chú hồ sơ sẽ thấy các lý do lặp đi lặp lại. Doanh nghiệp Việt nên rà danh sách này trước khi nộp:
- Quan hệ sở hữu không rõ: điều lệ, sổ cổ đông, giấy chứng nhận đầu tư không khớp nhau hoặc không chứng minh được công ty Việt Nam kiểm soát công ty Canada.
- Thời gian làm việc không đủ hoặc không liên tục: hợp đồng lao động mới ký, bảng lương thiếu tháng, bảo hiểm xã hội không đóng đủ thời gian khai.
- Vị trí không đúng loại: mô tả công việc chung chung, không cho thấy vai trò quản lý điều hành hay kiến thức chuyên biệt về sản phẩm, quy trình của công ty.
- Văn phòng mới thiếu chứng cứ: chưa có hợp đồng thuê mặt bằng, kế hoạch nhân sự mơ hồ, không chứng minh được vốn để vận hành.
- Công ty Việt Nam yếu: doanh thu nhỏ, ít lao động, báo cáo tài chính lỗ kéo dài, khiến cán bộ nghi ngờ khả năng nuôi chi nhánh.
- Lý do kinh doanh không thuyết phục: không giải thích được vì sao cần mặt ở Canada thay vì bán hàng từ xa qua đại lý.
- Nghi ngờ ý định tạm trú: lịch sử xuất nhập cảnh hoặc thông tin khác khiến cán bộ không tin bạn sẽ tuân thủ điều kiện giấy phép.
Phần lớn các lý do này sửa được nếu hồ sơ chuẩn bị kỹ từ đầu: chứng từ khớp nhau, mô tả công việc cụ thể, kế hoạch kinh doanh có số liệu. Khi bị từ chối, xin ghi chú hồ sơ để biết chính xác cán bộ nghĩ gì, rồi mới quyết định nộp lại.
Câu hỏi thường gặp
Doanh nghiệp Việt Nam nhỏ có dùng ICT được không?
Quy mô không phải tiêu chí cứng, nhưng công ty phải hoạt động thật và đủ năng lực để mở và nuôi văn phòng ở Canada. Công ty nhỏ cần chứng minh rõ khả năng tài chính, lý do kinh doanh và bộ máy ở Việt Nam vẫn chạy khi người được cử đi.
Người được cử có cần biết tiếng Anh không?
Giấy phép ICT không đặt mức điểm ngôn ngữ cố định như hồ sơ thường trú, nhưng cán bộ xét có thể đánh giá khả năng làm được việc. Về lâu dài, ngôn ngữ là yếu tố quyết định khi lên thường trú, nên học và thi càng sớm càng tốt.
Văn phòng ở Canada có bắt buộc tuyển người địa phương không?
Với văn phòng mới, kế hoạch nhân sự hợp lý là một điều kiện, và khi gia hạn, việc đã tuyển người là bằng chứng hoạt động thật. Không có con số cứng chung, nhưng văn phòng chỉ có một người được cử rất khó được gia hạn.
Có thể vừa giữ ICT vừa làm thêm việc khác không?
Không. Giấy phép ICT gắn với công ty và vị trí cụ thể. Làm cho đơn vị khác hoặc tự kinh doanh riêng ngoài phạm vi giấy phép là vi phạm điều kiện và có thể ảnh hưởng đến hồ sơ sau này.
Nếu công ty mẹ ở Việt Nam đóng cửa thì sao?
Quan hệ giữa hai công ty là nền tảng của giấy phép. Nếu công ty Việt Nam ngừng hoạt động, điều kiện ICT không còn được đáp ứng khi gia hạn. Bạn cần chuyển sang tình trạng khác phù hợp trước khi giấy phép hết hạn.
ICT có phải là cách nhanh nhất để định cư Canada cho chủ doanh nghiệp không?
Không hẳn. ICT nhanh để có mặt ở Canada, nhưng thường trú vẫn phải đi qua hệ thống điểm hoặc tỉnh. Người có ngôn ngữ tốt, tuổi còn trẻ thường hưởng lợi nhất; người lớn tuổi nên so sánh với các luồng doanh nhân tỉnh.